Czerwona lista roślin naczyniowych

Zamieszczony poniżej wykaz gatunków województwa śląskiego zagrożonych w skali kraju odnosi się do drugiego, poprawionego i poszerzonego wydania listy z 1992 roku (Zarzycki K., Szeląg Z. 1992. Czerwona lista roślin naczyniowych zagrożonych w Polsce. s.: 87-98. W: Zarzycki K., Wojewoda W., Hainrich Z. 1992. Lista roślin zagrożonych w Polsce. Instytut Botaniki PAN, Kraków). W stosunku do wydania pierwszego, na liście znalazła się większa liczba - 418 gatunków, co stanowi około 19% flory Polski. Wzrosła ilość taksonów uznanych za wymarłe i najbardziej zagrożone (wymarłe lub prawdopodobnie wymarłe - 40 gatunków, wymierające - 54, narażone na wymarcie - 142), natomiast zmalała liczba taksonów o nieokreślonym stopniu zagrożenia (36 gatunków). Zmiany te są przede wszystkim wynikiem zgromadzenia większej ilości informacji o gatunkach, umożliwiających bardziej adekwatną ocenę statusu ich zagrożenia.

Spośród 418 gatunków umieszczonych na Czerwonej liście roślin naczyniowych zagrożonych w Polsce, w województwie śląskim odnotowano 150 gatunków, w tym 144 na stanowiskach naturalnych i 6 wyłącznie na stanowiskach synantropijnych (rośliny zawleczone, celowo nasadzane lub zbiegłe z hodowli). Najliczniejszą grupę stanowią rośliny z kategorią zagrożenia V (narażone na wymarcie) - 69 gatunków oraz rośliny z kategorią R (rzadkie) - 40 gatunków. Nieokreślony status zagrożenia ma 9 gatunków, status wymierających - 19. Spośród gatunków wymarłych w Polsce na stanowiskach naturalnych - 13 występowało w naszym województwie, w tym 2 gatunki - marsylia czterolistna Marsilea quadrifolia i warzucha polska Cochlearia polonica - miały tu jedyne w Polsce stanowiska.

Wykaz gatunków roślin naczyniowych stwierdzonych w województwie śląskim zamieszczonych w Czerwonej liście roślin naczyniowych zagrożonych w Polsce

*Typ: Paprotniki (Pteridophyta)*
Nazwa polska	Nazwałacińska	Kategoria zagrożenia
Długosz królewski	Osmunda regalis	V
Marsylia czterolistna	Marsilea quadrifolia	Ex
Nerecznica grzebieniasta	Dryopteris cristata	V
Podejźrzon marunowy	Botrychium matricariifolium	V
Podejźrzon rutolistny	Botrychium multifidum	V
Salwinia pływająca	Salvinia natans	V
Widlicz (Widłak) cyprysowy	Diphasiastrum tristachyum	V
Widlicz (Widłak) Isslera	Diphasiastrum issleri	V
Widliczka szwajcarska	Selaginella helvetica	Ex
Widłaczek (Widłak) torfowy	Lycopodiella inundata	V
*Typ: Rośliny nasienne (Spermatophyta)*
Nazwa polska	Nazwałacińska	Kategoria zagrożenia
Aldrowanda pęcherzykowata	Aldrovanda vesiculosa	V
Bodziszek czeski	Geranium bohemicum	Ex
Bodziszek rozłożysty	Geranium divaricatum	I
Brzeżyca jednokwiatowa	Littorella uniflora	R
Buławnik czerwony	Cephalanthera rubra	E
Buławnik mieczolistny	Cephalanthera longifolia	V
Buławnik wielkokwiatowy	Cephalanthera damasonium	R
Czosnek syberyjski	Allium sibiricum	R
Czosnek wężowy	Allium scorodoprasum	R
Dyptam jesionolistny	Dictamus albus	V
Dziewięćsił popłocholistny^*	Carlina onopordifolia^*	V
Dzwonek piłkowany (Dz. lancetowaty)	Campanula serrata	V
Dzwonek szerokolistny^*	Campanula latifolia^*	R
Fiołek bagienny	Viola uliginosa	E
Fiołek biały	Viola alba	I
Fiołek mokradłowy	Viola stagnina	V
Głowienka kremowa	Prunella laciniata	R
Goryczka wąskolistna	Gentiana pneumonanthe	V
Goryczuszka (Goryczka) błotna	Gentianella uliginosa	V
Goryczuszka (Goryczka) gorzkawa	Gentianella amarella	V
Goryczuszka (Goryczka) polna	Gentianella campestris	E
Goździk pyszny	Dianthus superbus	V
Goździk siny	Dianthus gratianopolitanus	R
Groszek błotny	Lathyrus palustris	V
Groszek szerokolistny	Lathyrus latifolius	R
Grzybieńczyk wodny	Nymphoides peltata	V
Irga kutnerowata (I. owłosiona)	Cotoneaster tomentosus	R
Jarząb szwedzki^*	Sorbus intermedia^*	V
Jastrzębiec gałęzisty	Hieracium barbatum (Hieracium racemosum)	I
Jezierza mniejsza	Najas minor	V
Jeżogłówka pokrewna	Sparganium angustifolium	V
Języczka syberyjska	Ligularia sibirica	E
Kanianka lnowa	Cuscuta epilinum	Ex
Kosaciec syberyjski	Iris sibirica	V
Kosaciec trawolistny	Iris graminea	Ex
Kostrzewa nibydalmacka	Festuca pseudodalmatica	R
Kostrzewa nibyowcza	Festuca pseudovina	R
Koślaczek stożkowaty	Anacamptis pyramidalis	Ex
Kotewka orzech wodny	Trapa natans	V
Kręczynka jesienna	Spiranthes spiralis	E
Krowiziół zbożowy	Vaccaria hispanica	V
Kruszczyk błotny	Epipactis palustris	V
Kruszczyk siny	Epipactis purpurata	R
Krwawnica wąskolistna (K. hyzopolistna)	Lythrum hyssopifolia	V
Krwawnik szlachetny	Achillea nobilis	R
Kukułka (Storczyk, Stoplamek) bzowa	Dactylorhiza sambucina	V
Kukułka (Storczyk, Stoplamek) Fuchsa	Dactylorhiza fuchsii	V
Kukułka (Storczyk, Stoplamek) plamista	Dactylorhiza maculata	V
Kukułka (Storczyk, Stoplamek) Traunsteinera	Dactylorhiza traunsteineri	V
Lnicznik właściwy (L. cuchnący)	Camelina alyssum	Ex
Lindernia mułowa	Lindernia procumbens	E
Lipiennik Loesela	Liparis loeselii	V
Mieczyk drobnokwiatowy¹	Gladiolus felicis¹	Ex
Miłek szkarłatny	Adonis flammea	E
Nadwodnik okółkowy	Elatine alsinastrum	E
Nadwodnik sześciopręcikowy	Elatine hexandra	E
Nadwodnik trójpręcikowy	Elatine triandra	E
Niebielistka (Swercja) trwała	Swertia perennis	V
Niezapominajka smukła	Myosotis stenophylla	Ex
Obuwik pospolity	Cypripedium calceolus	V
Oczeret sztyletowaty	Schoenoplectus mucronatus	E
Ostrożeń siedmiogrodzki	Cirsium decussatum	R
Ozorka zielona	Coeloglossum viride	V
Perłówka orzęsiona	Melica ciliata	I
Pierwiosnek (Pierwiosnka) omączony	Primula farinosa	E
Pływacz krótkoostrogowy (P. żółtobiały)	Utricularia ochroleuca	V
Ponikło jajowate	Eleocharis ovata	V
Przewiercień okrągłolistny	Bupleurum rotundifolium	E
Przygiełka brunatna	Rhynchospora fusca	V
Przytulia krakowska	Galium cracoviense	R
Pszeniec grzebieniasty	Melampyrum cristatum	R
Pszonacznik wschodni^*	Conringia orientalis^*	E
Rdestnica podługowata	Potamogeton polygonifolius	V
Rogownica drobnokwiatowa	Cerastium brachypetalum	V
Rosiczka długolistna	Drosera anglica	V
Rosiczka okrągłolistna	Drosera rotundifolia	R
Rosiczka pośrednia	Drosera intermedia	V
Rozchodnik owłosiony	Sedum villosum	Ex
Róża francuska	Rosa gallica	V
Rzęśl wielkoowockowa	Callitriche stagnalis	I
Sasanka otwarta (S. dzwonkowata)	Pulsatilla patens	V
Sasanka wiosenna	Pulsatilla vernalis	V
Selernica żyłkowana	Cnidium dubium	V
Sesleria błotna	Sesleria uliginosa	V
Sit błotny	Juncus tenageia	R
Sit czarny	Juncus atratus	V
Sit ostrokwiatowy	Juncus acutiflorus	R
Sitowie korzenioczepne	Scirpus radicans	R
Stokłosa groniasta	Bromus racemosus	V
Storczyk blady	Orchis pallens	V
Storczyk błotny	Orchis palustris	V
Storczyk cuchnący	Orchis coriophora	E
Storczyk drobnokwiatowy	Orchis ustulata	E
Storczyk kukawka	Orchis militaris	V
Storczyk męski	Orchis mascula	V
Storczyk samczy	Orchis morio	V
Storczyk trójzębny	Orchis tridentata	Ex
Storzan bezlistny	Epipogium aphyllum	V
Szafirek miękkolistny	Muscari comosum	R
Szyplin zielny	Dorycnium herbaceum	R
Śnieżyca wiosenna^*	Leucoium vernum^*	V
Tłustosz pospolity dwubarwny	Pinguicula vulgaris L. subsp. bicolor	E
Tobołki alpejskie	Thlaspi caerulescens	R
Tobołki przerosłe (T. przerosłolistne)	Thlaspi perfoliatum	R
Tocja alpejska	Tozzia alpina subsp. carpatica	R
Tojad lisi	Aconitum lycoctonum (Aconitum vulparia)	R
Turówka leśna	Hierochloë australis	R
Turówka wonna	Hierochloë odorata	R
Turzyca bagienna	Carex limosa	V
Turzyca Bueka	Carex buekii	I
Turzyca Buxbauma	Carex buxbaumii	V
Turzyca ciborowata	Carex bohemica	V
Turzyca cienista	Carex umbrosa	R
Turzyca Davalla	Carex davalliana	V
Turzyca luźnokwiatowa	Carex vaginata	V
Turzyca oścista	Carex atherodes	R
Turzyca pchla	Carex pulicaris	V
Turzyca rozsunięta	Carex divulsa	R
Turzyca skąpokwiatowa	Carex pauciflora	V
Turzyca zgrzebłowata	Carex strigosa	V
Uwroć wodna	Crassula aquatica	Ex
Warzucha polska	Cochlearia polonica	Ex
Wątlik błotny	Hammarbya paludosa	V
Wełnianeczka alpejska	Baeothryon alpinum	V
Wieczornik damski^*	Hesperis matronalis^*	R
Wierzba borówkolistna	Salix myrtilloides	R
Wilczomlecz (Ostromlecz) pstry	Euphorbia epithymoides	R
Wiśnia karłowata	Cerasus fruticosa (Prunus fruticosa)	V
Włosienicznik (Jaskier) Baudota	Batrachium baudotii	I
Wyblin jednolistny	Malaxis monophyllos	R
Zaraza alzacka	Orobanche alsatica	R
Zaraza drobnokwiatowa	Orobanche minor	I
Zaraza gałęzista	Orobanche ramosa	R
Zaraza goryczelowa	Orobanche picridis	E
Zaraza niebieska	Orobanche purpurea	R
Zaraza wielka	Orobanche elatior	I
Zarzyczka (Kortusa) górska	Cortusa matthioli	R
Żabieniec trawolistny	Alisma gramineum	R
Żłobik koralowy	Corallorhiza trifida	V
Życica lnowa	Lolium remotum	E

¹	Obecnie nieuznawany za odrębny gatunek, a jedynie wirozę mieczyka dachówkowatego (Gladiolus imbricatus), dającą w efekcie 2 powtarzalne morfotypy, wyraźnie odmienne od nieporażonych okazów gatunku (Mirek Z., Piękoś-Mirkowa H., Zając A., Zając M. 2002. Flowering plants and pteridiophytes of Poland. A checklist. Inst. Bot. im. W. Szafera, PAN, Kraków, ss. 442).
^*	Gatunki występujące na terenie województwa wyłącznie jako rośliny synantropijne (zawleczone, introdukowane lub zbiegłe z hodowli).

Wykaz gatunków roślin naczyniowych stwierdzonych w województwie śląskim zamieszczonych w Czerwonej liście roślin naczyniowych zagrożonych w Polsce